Có một câu nói mà sư phụ của tôi thường sách tấn các huynh đệ trong bổn tự:
“Ăn tiền của ma thì phải trả mạng cho ma. Đó là luật tự nhiên.”
Nghe qua có người sẽ thấy câu nói ấy nặng nề, thậm chí có phần đáng sợ. Nhưng nếu hiểu sâu hơn, đây không phải là lời hù dọa, mà là một lời cảnh tỉnh đối với người xuất gia.
Người tu đi đám ma không phải là điều hoàn toàn sai. Khi Phật tử hữu duyên có tang sự, người tu có thể đến trợ duyên, tụng kinh, niệm Phật, hướng dẫn gia đình biết cách hồi hướng công đức cho người quá cố. Đó cũng là một cách phụng sự Tam Bảo và giúp người trong lúc đau thương.
Nhưng vấn đề nằm ở chỗ:
Mình đi vì lòng từ bi hay đi vì đồng tiền?
Mình đến để độ người hay đến để kiếm sống?
Mình đang phụng sự Phật pháp hay đang biến việc tụng đám thành một nghề?
Đó mới là điều người tu cần tự hỏi chính mình.
“Ăn tiền của ma” ở đây không nên hiểu đơn giản rằng tiền của người chết là tiền ma rồi ai cầm vào cũng gặp họa. Không phải như vậy.
“Tiền của ma” chính là cách nói để nhắc người tu rằng: nếu mình nhận một lợi dưỡng nào đó từ việc phục vụ cho tang sự, thì mình phải ý thức về cái duyên và cái nghiệp đi kèm với sự lợi dưỡng ấy.
Nếu nhận tiền mà tâm mình càng tham, càng chạy theo đám, càng thích nhiều đám, nhiều tiền; bỏ bê thời khóa, giảm sự tinh tấn, mất thời gian tu học, thì chính cái lợi dưỡng ấy đang lấy đi đời sống tu hành của mình.
Đó chính là cái giá phải trả.
Cho nên câu “ăn tiền của ma thì phải trả mạng cho ma” có thể hiểu sâu hơn là:
Nhận lợi dưỡng từ đâu thì phải có trách nhiệm với cái duyên mình đã nhận. Nếu vì lợi dưỡng mà đem chính thời gian, sức khỏe, tâm thanh tịnh và đạo nghiệp của mình đổi lấy, thì chẳng khác nào lấy mạng sống của người tu để trả cho đồng tiền ấy.
Một người xuất gia có bao nhiêu năm tháng để tu?
Hôm nay còn khỏe, ngày mai có thể bệnh.
Hôm nay còn thời gian, ngày mai chưa chắc còn.
Một ngày qua đi là một ngày đời người mất đi.
Nếu thời gian đáng lẽ dành cho niệm Phật, tụng kinh, thiền định, học pháp, sám hối, hành trì và phụng sự Tam Bảo… lại đem hết vào những cuộc tang lễ nối tiếp nhau, thì thử hỏi: là
Mình đang tu hay mình đang làm nghề?
Sư phụ tôi vì thương huynh đệ nên luôn nhắc:
Hạn chế đi đám ma.
Không phải vì sợ người chết.
Cũng không phải vì người tu không được tiếp xúc với người có tang.
Mà vì sợ người tu quen với lợi dưỡng, quen với việc đi đám, quen với tiền bạc, rồi từ chỗ “đi trợ duyên” dần dần trở thành “sống nhờ việc tụng đám”.
Đến một lúc nào đó, người tu có thể đi đám rất siêng nhưng lại lười thời khóa.
Có thể nhớ rất rõ một đám được bao nhiêu tiền, nhưng lại quên mất hôm nay mình đã niệm Phật được bao nhiêu câu.
Có thể chạy rất nhanh đến nơi có tang sự, nhưng lại chậm bước vào thời khóa của chính mình.
Đó mới là điều đáng sợ.
Người tu chúng ta không phải không được giúp đời.
Ngược lại, càng tu càng phải biết giúp người.
Nhưng giúp người có rất nhiều cách.
Một câu A Di Đà Phật đúng lúc có thể giúp một người đang đau khổ được bình tâm.
Một lời khai thị đúng lúc có thể giúp gia đình người mất hiểu được đạo lý vô thường.
Một thời kinh có thể giúp người sống biết buông xuống, biết hồi hướng công đức cho người đã khuất.
Những việc ấy đều đáng quý.
Nhưng xin đừng để việc trợ duyên cho tang sự trở thành trung tâm của đời sống tu hành.
Bởi vì người xuất gia sinh ra không phải để trở thành người chuyên đi tụng đám.
Mình xuất gia là để tu.
Tu để chuyển hóa chính mình.
Tu để phụng sự Tam Bảo.
Tu để gieo duyên Phật pháp.
Và tu để tìm đường giải thoát.
Nếu một ngày nào đó chúng ta dành phần lớn thời gian cho việc kiếm tiền, dù tiền ấy đến từ việc gì, mà không còn thời gian cho sự tu tập, thì chúng ta phải dừng lại và nhìn lại.
Sư phụ dạy một câu rất thấm:
“Đời tu ngắn lắm. Đừng đem cái quý nhất của mình đổi lấy những thứ không mang theo được.”
Tiền có thể kiếm lại.
Một đám khác có thể có.
Nhưng một giờ tu đã mất thì không bao giờ lấy lại được.
Một ngày qua đi là một ngày đời mình ngắn lại.
Vì vậy, huynh đệ chúng ta hãy tự nhắc nhau:
Có thể đi đám khi cần.
Có thể trợ duyên khi Phật tử hữu sự.
Có thể tụng kinh, niệm Phật, cầu nguyện và hồi hướng cho người đã mất.
Nhưng hãy biết đủ.
Đừng để đồng tiền của tang sự kéo mình ra khỏi con đường tu.
Đừng để lợi dưỡng làm yếu đi chí nguyện xuất gia.
Đừng để việc “phụng sự người khác” trở thành cái cớ để mình quên mất việc phụng sự chính đạo nghiệp của mình.
Bởi sau cùng, người nằm xuống trong đám tang không phải là người duy nhất cần được độ.
Chính chúng ta cũng đang từng ngày đi về phía cái chết.
Hôm nay mình tụng cho người khác.
Ngày mai ai sẽ tụng cho mình?
Hôm nay mình tiễn người khác về với vô thường.
Ngày mai chính mình cũng sẽ bước qua cánh cửa ấy.
Cho nên, thay vì quá bận rộn với việc lo cho người chết, người tu càng phải biết lo cho cái chết của chính mình — lo cho tâm mình lúc lâm chung có đủ chánh niệm hay chưa, có đủ tín tâm hay chưa, có đủ công phu hay chưa.
Đó mới là việc lớn.
Vậy nên, “ăn tiền của ma thì phải trả mạng cho ma” không phải là lời nguyền, cũng không phải chuyện mê tín.
Đó là một lời nhắc rất sâu:
Đừng vì một chút lợi dưỡng mà đánh đổi cả thời gian, sức khỏe, tâm thanh tịnh và đạo nghiệp của đời tu.
Huynh đệ chúng ta nếu còn trẻ, còn khỏe, còn có thời gian, xin hãy dành nhiều thời gian hơn cho thời khóa.
Niệm Phật nhiều hơn.
Học pháp nhiều hơn.
Lễ Phật nhiều hơn.
Phụng sự Tam Bảo nhiều hơn.
Và sống đời sống của một người xuất gia đúng nghĩa hơn.
Đám ma có thể ít đi.
Tiền có thể ít đi.
Nhưng công phu tu tập không được ít đi.
Bởi vì thứ chúng ta cần mang theo khi nhắm mắt không phải là bao nhiêu đám mình đã tụng, bao nhiêu tiền mình đã nhận…
Mà là:
Tâm mình có thanh tịnh hay chưa.
Niệm Phật có được nhất tâm hay chưa.
Và con đường trở về với Tam Bảo có còn vững chắc hay không.
(st)







No comments:
Post a Comment